تاریخ

کنفرانس گوادلوپ و چرخش قدرت‌ها

احمد غضنفرپور #بخش_هشتم شاید در بین نسل گذشته کمتر کسی باشد که نام گوادلوپ را نشنیده باشد. عده‌ای تصور می‌کنند کنفرانس گوادلوپ در آسمان بی‌ابر و در یک زمان چندروزه از ۴ تا ۷ ژانویه 1979 میلادی (۱۴ تا ۱۷ دی‌ماه 1357 شمسی) اتفاق افتاده و در همین مدت کوتاه، درباره رفتن یا نرفتن محمدرضا شاه تصمیم گرفته شده است، اما آنچه شواهد تاریخی به…
بیشتر

گلوله به‌جای قانون

تراژدی قانون‌گرایی مهدی غنی #بخش_سوم چنان‌که گفته شد، پس از پیروزی انقلاب مشروطه علاوه بر دربار و روحانیون مخالف مشروطه، برخی مشروطه‌خواهان نیز شاهد بی‌اعتنایی یا گریز از قانون یا دور زدن از طرف آن‌ها هستیم، اما از یاد نبریم در زمینه حاکم‌کردن قانون به‌جای اراده فردی و قدرت مطلقه تلاش‌های بسیاری شد و موفقیت‌هایی نیز کسب شد که باید آن را شناخت و ارج…
بیشتر

نگاهی به اسماعیلیه و دولت الموت

گفت‌وگو با مرادعلی توانا آقای مرادعلی توانا در 16 مهر 1333 متولد شد و دیپلم ادبی را در سال 1352 گرفت. وی همان سال در دانشکده ادبیات دانشگاه تهران پذیرفته شد و سال بعد با تغییر رشته به دانشکده حقوق رفت. سه واحد از درس او مانده بود که پیش از انقلاب فرهنگی آن را تمام کرد. توانا از سال 1360 در مدرسه مجتهدی مشغول…
بیشتر

سفر پُرماجرای بختیار به پاریس

احمد غضنفرپور #بخش_هفتم دیدار و سفر دکتر شاپور بختیار به پاریس مانند قبول نخست‌وزیری تک‌روانه‌اش، بسیار پُرماجرا بود. درباره این سفر و این دیدار اختلافات جدی و در عین حال تأمل‌برانگیزی وجود داشت، اما در یک مورد توافق داشتند و آن اینکه ایشان باید پیش از دیدار با امام، استعفای خود را به‌طورر شفاف و بدون حاشیه و به‌صورت علنی اعلام کند. در مورد نحوه…
بیشتر

انقلاب ایران چرا و چگونه؟

یکی از نیازهای جامعه ما درباره انقلاب سال 57 دست‌یابی به شناختی واقعی از این رویداد مهم است. گرچه در این باره هر گروه و نهادی مطابق ذوق و نگرش خود دیدگاه‌هایی را مطرح کرده‌اند، اما دیدگاهی عالمانه و بی‌طرفانه که با روشی علمی به قضایا بنگرد کمتر دیده شده است. مدل تحقیق نیز خود مسئله مهمی است که باید مورد توجه قرار گیرد. یکی…
بیشتر
مهدی غنی

تراژدی قانون‌گرایی در ایران ما

مهدی غنی #بخش-دوم غریبه‌ای به نام قانون وقتی صحبت از قانون و قانون‌گرایی می‌شود، می‌گوییم ما ملتی هستیم که هشت سال پیش از جنگ جهانی اول، صاحب قانون اساسی و حکومت مشروطه شدیم. وقتی هم کسی می‌پرسد چرا همواره حکومت در ایران دیکتاتوری و استبدادی بوده و به جامعه‌ای قانون‌گرا نرسیدید، یک پاسخ این است که بله، نگذاشتند میوه انقلاب مشروطیت برسد. روس و انگلیس…
بیشتر

اقتصاد ایران در حاکمیت رضاشاه

گفت‌وگو با حسن سبحانی حسین ترکش‌دوز: حسن سبحانی در سال 1332 در دامغان متولد شد. دوره کارشناسی اقتصاد را در سال 1358 در دانشگاه ملی ایران (شهید بهشتی فعلی) به اتمام رساند. گواهینامه کارشناسی ارشد خود را در رشته مدرسی اقتصاد در سال 1365 از مدرسه تربیت مدرس (دانشگاه تربیت مدرس فعلی) دریافت کرد و در سال 71 از دوره دکترای علوم اقتصادی در دانشگاه…
بیشتر

ورود سیاستمداران درون کشور به نوفل‌لوشاتو

خاطرات و تجربیات احمد غضنفرپور #بخش_ششم احمد غضنفرپور سفر و دیدار دکتر کریم سنجابی سفر آقای دکتر کریم سنجابی در مقام رهبر جبهه ملی ایران به پاریس با حاشیه‌هایی بسیار و در عین حال سرنوشت‌سازی همراه بود. برای روشن شدن زوایایی پنهان و آشکار این رویداد تاریخی ابتدا دیدگاه‌های1 آقایان دکتر ابراهیم یزدی و دکتر ابوالحسن بنی‌صدر آورده می‌شود و در ادامه آنچه نگارنده از…
بیشتر

پرواز ملکوتی دو رقصنده

  محمدرضا دادی‌زاده محمدرضا دادی‌زاده در ۹ مهرماه سال ۱۳۲۵ در یک خانواده مذهبی در شهر تبریز دیده به جهان گشود. پدرش کلاهدوز و مادرش آموزگار بود. هر دو در محله اهراب به نیکنامی مشهور بودند. پدرش از طرفداران دکتر محمد مصدق بود. نویسنده از سن دوازده‌سالگی با نام مصدق آشنا می‌شود. در هفده‌سالگی همراه موسی خیابانی در قیام ۱۵ خرداد شرکت می‌کند. سپس در…
بیشتر

تراژدی قانون‌گرایی در ایران ما

مهدی غنی #بخش_اول     سرگذشت در برابر نارسایی‌‌ها و کاستی‌های جامعه، همواره این پرسش خودنمایی می‌کند که چرا ما این‌قدر قانون‌گریزیم؟ آیا این بی‌اعتنایی به قانون، اختصاص به حکومت دارد یا منتقدان حکومت هم به این بلیه دچارند؟ آیا روشنفکران که همواره با استبداد مخالف بوده‌اند و از آزادی و دموکراسی سخن می‌گویند به چه میزان قانون‌گرا هستند؟ روحانیون چه نگاه و برخوردی با…
بیشتر

صنعتگران جدید در دوره پهلوی

  بخش خصوصی دهه 40 و 50 در گفت‌وگو با علی‌اصغر سعیدی بخش پایانی حسین ترکش‌دوز: در گفت‌وگو با علی‌اصغر سعیدی، استاد علوم اجتماعی دانشگاه تهران، موقعیت صنعتگران در دوره حاکمیت پهلوی پدر و پسر بررسی شده است. ایشان که سال‌هاست در این زمینه پژوهش کرده و آثار ارزنده‌ای نیز ارائه کرده‌اند، در بخش اول به وضعیت صنعتگران در دوره رضاشاه پرداختند و سپس در…
بیشتر

امام و همراهان وارد نوفل‌لوشاتو شدند

احمد غضنفرپور #بخش_پنجم همه آن‌ها که از شرایط حاضر ناراضی‌اند، در برابر این پرسش قرار دارند که چگونه به این نقطه رسیدیم؟ کم نیستند کسانی که عجولانه و با نگاه سطحی به عوامل و نیروهای دست‌اندرکار، ساده‌ترین پاسخ یعنی یافتن یک مقصر و منتسب کردن همه مشکلات به او را انتخاب می‌کنند و می‌پندارند به حقیقت دست یافته‌اند، درحالی‌که پاسخ واقعی تنها از مسیر واقع‌بینی…
بیشتر