مقالات

جنبش‌ها مهم‌ترین عامل تغییرات اجتماعی

گفت‌وگو با محمدرضا نیک‌نژاد جنبش‌های اجتماعی مانند هر پدیده اجتماعی در طول زمان رشد می‌کنند و به تکامل می‌رسند. جنبش‌ها با گشاده‌دستی و تسامح همه متعلقان به طبقه مورد نظر را دربر می‌گیرند و صدای همه بی‌صدایان می‌شوند. هرچه حکومت‌ها به جنبش‌ها فضای کنشگری و فرصت طرح مطالبات را بدهند، تعامل سازنده‌تری بین مردم و نهاد حکومت ایجاد می‌شود، اما آیا در ایران نیز جنبش‌های…
بیشتر

فرصت‌های مهسایی برای جنبش‌های اجتماعی

گفت‌وگو با محمد حبیبی از نظر شما جنبش ۱۴۰۱ چه تفاوتی با جنبش‌های پیش از آن در ایران دارد؟ جنبش‌های توده‌ای در ایران یعنی جنبش‌های ۸۸، ۹۶، ۹۸ و جنبش مهسا، در امتداد هم و در یک پروسه مشخص دموکراسی‌خواهی در ایران شکل گرفته‌اند. اگرچه هرکدام در نتیجه بحران‌های مختلفی به وجود آمده‌اند، هرکدام به ظاهر مطالبات مختلفی را دنبال می‌کنند یا به تعبیر درست‌تر،…
بیشتر

در دفاع از مدنیت

  سرویس اجتماعی اقتصاد ایران در یکصد سال اخیر در دو مقطع با دو شوک بزرگ همراه شد: یکی شوک نفتی در اوایل دهه ۵۰ بود که نتایج آن بر اقتصاد ایران گسترده و شگفت‌انگیز بود و در تحلیل تاریخ انقلاب، از آن به‌عنوان یکی از ریشه‌های انقلاب نام برده می‌شود؛ و دومین شوک، شاید با شروع رویکرد جدیدی در اقتصاد ایران، پس از فروکش…
بیشتر

حق مسلم ما کدام است؟

رسول اژئیان مقدمه یقیناً «حق مسلم» هر انسان در هر جامعه‌ای، از پیشرفته تا بدوی، برخورداری از محیطی امن و آزاد و بانشاط برای تعالی مادی و معنوی اوست؛ یعنی داشتن هوایی پاک برای تنفس، آبی سالم برای شرب و کشاورزی، محیطی عاری از هرگونه آلودگی و خطرات ارضی و سماوی، امکان کار و تلاش آبرومندانه برای گذران زندگی همراه با توسعه رفاه مشروع و…
بیشتر

بحران آب و نقد برنامه‌های چهارم و پنجم توسعه

میرداوود میلانی رفع مشکلات کشور، آن هم مشکل اساسی و سرنوشت‌ساز کمبود آب و خشکسالی سرزمینی، به مدیریت و تدبیر آگاهانه نیاز دارد. با وجود برنامه‌ریزی‌های بلندمدت هفت‌ساله و پنج‌ساله در کشورمان که شاید بتوان گفت از اولین کشورهای جهان هستیم که صاحب برنامه بلندمدت بوده‌ایم- اقتضا می‌کرد مشکلات مربوط به استحصال و مصرف بهینه آب را در داخل این برنامه‌ها بگنجانیم و اقدامات اجرایی…
بیشتر

صنعت گاز تشنه تدبیر

گفت‌وگو با محمد آقایی در زمستان ۱۴۰۱ مردم ایران به لحاظ کمبود گاز سختی‌های زیادی را از سر گذراندند و هزینه‌هایی هم پرداخت شد. برای ریشه‌یابی این امر و جلوگیری از تکرار آن با کارشناس ارشد صنعت نفت، مهندس محمد آقایی، گفت‌وگویی داشتیم که تقدیم خوانندگان عزیز و هم‌وطنان می‌شود. شنیده شده چند سالی است که فشار مخزن پارس جنوبی کاهش پیدا کرده، به‌طوری‌که پاسخگوی…
بیشتر

مولدسازی یا تأمین کسری بودجه

گفت ‎وگو با بهمن احمدی امویی به نظر می‌رسد کفگیر دولت به ته دیگ خورده است. کسری بودجه ۴۰۰ هزار میلیاردی سال آینده، سران سه قوه را بر آن داشت با تصویب مصوبه‌ای به کمک دولت برای جبران بخشی از این کسری بودجه بشتابند. آنچه در ذیل می‌آید بررسی عواقب تصویب این مصوبه با آقای بهمن احمدی امویی، روزنامه‌نگار و پژوهشگر اقتصاد سیاسی، است.  …
بیشتر

سعدی؛ آموزگار حکمت و معرفت

احمد کتابی #بخش_هفتم   ۸–احترام به آرا و اعتقاد دیگران بارزترین مظهر و نشانه برخورداری از روحیه رواداری و تساهل، محترم شمردن اندیشه‌ها و باورهای دیگران، به‌ویژه در زمینه معتقدات دینی است. در این باب نیز، سعدی، در مجموع، کارنامه‌ای مثبت و روشن دارد. در تأیید این معنی، نخست به نقلِ داستانِ معروف مواجهه حضرت ابراهیم(ع) با پیرمرد آتش‌پرست -که در باب دوم بوستان (ابیات…
بیشتر

قرآن، تفسیر و تأویل

لطف‌الله میثمی نسل دوم نهضت آزادی ایران، در پی محکومیت سران نهضت در سال ۱۳۴۳ و توصیه رهبران نهضت در مورد شرایط جدید و خط‌مشی مناسب و همچنین تأمل نسل دوم درباره ایران و جهان به این نتیجه رسیدند که در سال ۴۴ سازمانی را بنا نهند. بنیان‌گذاران این سازمان در آغاز نخواستند نامی روی خود بگذارند، ولی پس از دستگیری سران و عده زیادی…
بیشتر

باب فراموش‌شده اعتراض و انتقاد سیاسی در فقه شیعه

ضرورت بازاندیشی در فقه و تقدس‌زدایی از قانون و اجرا واکاوی مفاهیم محاربه و افساد فی‌الارض در گفت‌وگو با آیت‌الله سید محمدعلی ایازی  برخورد با معترضان در سال‌های اخیر عمدتاً ذیل هاله‌ای از مفاهیم دینی صورت گرفته و رفتار برخی از معترضان که در واکنش به اتفاقات در میدان و خیابان، دست به خشونت متقابل زده‌اند با عناوینی چون محاربه، افساد فی‌الارض، بغی و امثالهم…
بیشتر

تحولات توسعه‌ای پیش از انقلاب در مناطق کردنشین غرب ایران

امنیت و مرز در گفت‌وگو با احسان هوشمند #بخش_سیزدهم  در ادامه گفت‌وگوهای مطالعات مرز، به بررسی وضعیت سیاسی کردستان در آستانه انقلاب اسلامی رسیدیم. پیش از ادامه بحث و برای افزایش آگاهی خوانندگان درباره شرایط اقتصادی و اجتماعی کشور در آستانه انقلاب، بحث را با بررسی وضعیت اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی کردستان در سال‌های پیش از انقلاب، در آستانه انقلاب و سال‌های پس از…
بیشتر

دخالت خارجی آری یا نه!

گفت‌وگوی دو هم‌وطن هفته اول بهمن‌ماه از سوی ۷۰ تن از  هموطنان داخل و خارج کشور، بیانیه­ای خطاب به پارلمان اتحادیه اروپا منتشر شد که به موضع‌گیری آنان در رابطه با سپاه پاسداران اعتراض شده بود. این بیانیه از سوی برخی دیگر از هموطنان مورد نقد و اعتراض واقع شد و بحث­هایی را دامن زد که قابل تأمل و دقت بود. از آنجا که این گفت‌وگوها…
بیشتر