مقالات

بازخوانی اعتراضاتی که به خون کشیده شد

  بدرالسادات مفیدی بدرالسادات مفیدى: اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ را می‌توان نقطه‌‌عطفی در تاریخ معاصر ایران دانست؛ اعتراضاتی که با مطالبات اقتصادی آغاز شد، اما به‌سرعت به بحرانی امنیتی و فاجعه‌ای انسانی انجامید و به جان ‌باختن هزاران نفر منتهی شد. این رخداد نه‌تنها زخمی عمیق بر پیکر جامعه برجای گذاشت و شکاف میان ملت و حاکمیت را گسترده‌تر از گذشته کرد، بلکه پرسش‌های جدی‌تری را…
بیشتر

چرا اسرائیل به مهم‌ترین چالش سیاست خارجی کشور مبدل شده است؟

بررسی گزارش اسرائیل هیوم درباره فعالیت‌ها و راهبرد موساد در ایران، در گفت‌وگو با احسان هوشمند روزنامه اسرائیل هیوم (Israel Hayom) درباره پروژه نفوذ و فعالیت‌های جاسوسی اسرائیل در ایران و ابعاد آن گزارشی منتشر کرد. این روزنامه در این گزارش به‌صورت غیرمعمول برخی از اقدامات جزئی و موردی سازمان جاسوسی اسرائیل را مورد توجه قرار می‌دهد و حتی به موضوع سازمان‌های مسلح کردستانی اشاره…
بیشتر

هنر علیه فراموشی

مهدی فخرزاده گفت‌وگو با احمد کارگران، کارگردان و بهرنگ عباس‌پور، کارشناس موسیقی/ درباره پرفورمنس «درجست‌وجوی حقیقت در خاک جنوب»   سازها به صدا در‌می‌آیند؛ صداهایی که هر کدام حرفی متفاوت می‌زنند و هنگامی که کنار هم قرار می‌گیرند، هارمونی‌ زیبایی تولید می‌کنند. هارمونی‌ای که به تعبیر بهرنگ عباس‌پور، کارشناس موسیقی، آوایی برخاسته از فرهنگ جنوب ایران است. این هارمونی‌ای شبیه ایران است؛ رنگارنگ و یک‌رنگ،…
بیشتر

از تنهایی استراتژیک تا استقلال ژئوپلیتیکی

واکاوی دیدگاه‌های محی‌الدین مصباحی، ولی‌‌‌رضا نصر و آرش رئیسی‌نژاد در گفت‌وگو با محمدرضا کربلایی جنگ آمریکا علیه ایران تنها یک ماه پس از امضای تفاهم‌نامه‌ای که انتظار می‌رفت به پایان دائمی درگیری بینجامد، از سر گرفته شده است. این‌بار حملات آمریکا از شهرها و روستاهای ساحلی کشور و زیرساخت‌های ارتباطی آن‌ها شروع شده و به اهدافی در شهرهای مرکزی هم گسترش یافته است. خطر تهاجم…
بیشتر

درآمدی بر خوانش هرمنوتیکی «کویریات» دکتر علی شریعتی

تأملی در زبان اشاره، شخصیت‌های نمادین و امکان بازخوانی متون کویری محمدلطیف عباس‌پناه/ پژوهشگر آثار موسوم به «کویریات» دکتر علی شریعتی از پیچیده‌ترین و در عین حال شخصی‌ترین بخش‌های مجموعه آثار او به شمار می‌آید. بسیاری از خوانندگان، این نوشته‌ها را صرفاً حدیث نفس، خاطره‌نگاری یا نثر ادبی تلقی کرده‌اند؛ حال آنکه به نظر می‌رسد این آثار از نظامی نمادین و زبان ویژه‌ای برخوردارند که…
بیشتر

جهان درون یک مستطیل سبز؛ بازتعریف هویت ملی در عصر مهاجرت

با نگاهی به جام جهانی فوتبال علی حاتمی؛ پژوهشگر مسائل اجتماعی و جمعیتی   مقدمه: جمعیت جهان در آستانه تحول جهان در میانه یکی از عمیق‌ترین دگرگونی‌های جمعیتی قرن خود قرار دارد. بر اساس گزارش چشم‌انداز جمعیت جهان ۲۰۲۴ سازمان ملل، روندهای رشد جمعیت، سالخوردگی و مهاجرت بین‌المللی در حال تغییر چهره زمین‌اند. پیش‌بینی می‌شود جمعیت جهان طی حدود ۵۰ تا ۶۰ سال آینده به…
بیشتر

از دستکاری جمعیتی تا فروپاشی اعتماد؛ ریشه‌های بن‌بست توسعه در ایران

گفت‌وگو با رضا مجیدزاده/ سمانه گلاب سمانه گلاب: مسئله اصلی توسعه ایران نه‌فقط رکود اقتصادی یا ضعف نهادی، بلکه «دستکاری جمعیتی» و محدود شدن دسترسی گروه‌ها به حقوق و فرصت‌هاست. این موضوعی است که رضا مجیدزاده پژوهشگر توسعه به آن تأکید دارد. وی برای ترسیم وضعیت امروز ایران، گریزی به تجربه‌های جهانی ازجمله تاریخ ایالات متحده می‌زند و نشان می‌دهد که چگونه محروم‌سازی گروه‌های اجتماعی…
بیشتر

درآمدی بر سامان سیاسی آینده ایران

محسن آرمین؛پژوهشگر با‌ توجه به‌عنوان بحث، می‌خواهم بحث خود را کاملاً توصیفی پیش ببرم و از تجویز خودداری کنم، چراکه فکر می‌کنم پیش از هرگونه تجویزی ابتدا باید وضعیت موجود و روند تحولات آینده را به‌خوبی بشناسیم تا بر اساس آن بتوانیم بایدها و نبایدها را مشخص کنیم. به گمان من تحولات کشور در دوران جنگ به‌قدری گسترده و عمیق است که فهم ابعاد و…
بیشتر

زیرساخت‌ها به‌مثابه توسعه؛ واکاوی در اندیشه اقتصادی دکتر محمد مصدق

حسن طایی/ پژوهشگر «ما گذشته را تنها از نظر حال می‌بینیم و درکی که از آن به دست می‌آوریم از همین منظر است.» ۱ امر واکاوی اندیشه انسان‌های بزرگ کاری بس دشوار است؛ به‌ویژه وقتی صحبت از انسان‌هایی می‌شود که دارای وجوه اندیشه‌ای گوناگونی در طول حیات خویش هستند. دکتر محمد مصدق اگرچه حدود شش دهه است که از میان ما به سرای جاوید رخت…
بیشتر

تنش جامعه‌ قطبی‌شده و تکثر اجتماعی

محسن گودرزی/پژوهشگر وقتی جامعه شرایطی را تجربه می‌کند که در آن مجموعه‌ای از احساسات متراکم و متخاصم -نظیر خشم، نفرت، انتقام، استیصال و ناامیدی- سیطره می‌یابد، فضا برای دو چیز از همه تنگ‌تر می‌شود: تفکر و قضاوت اخلاقی. شدت احساس‌های مذکور این دو را چنان به محاق می‌برند که هرگونه تلاشی که رنگی از این دو داشته باشد پیشاپیش محکوم به شکست می‌نماید. مشکل اما…
بیشتر

آینده ایران

ابراهیم اصغرزاده کنشگر سیاسی آنچه ایران امروز با آن روبه‌روست، صرفاً بحران یک دولت، یک جناح یا یک دوره سیاست‌گذاری نیست. مسئله، ناهماهنگی و شکاف میان اکثریت جامعه و ساختار سیاسی رسمی است؛ ناهماهنگی‌ای که در فرسایش مشروعیت سیاسی، محدود شدن نمایندگی و مشارکت، فرسودگی نهادهای اداری و اقتصادی، شکاف نسلی و سبک‌های متکثر زندگی و نیز ناتوانی ساختار قدرت در انطباق و ابتکار خلاق…
بیشتر

آینده ایران در سومین دوره حکمرانی؛ نسبت امنیت ملی، منافع ملی، رضایت عمومی و نقش نیروهای ملی

بدرالسادات مفیدی/روزنامه‌نگار ایران، امروز در یکی از مهم‌ترین نقاط‌عطف تاریخ چهل‌و‌هفت‌ساله جمهوری اسلامی قرار گرفته است؛ نقطه‌عطفی که اگرچه ساختار حقوقی نظام سیاسی همچنان پابرجاست، اما مجموعه تحولات یک سال گذشته، کشور را وارد مرحله‌ای تازه از حکمرانی کرده است. این تحولات را نمی‌توان صرفاً مجموعه‌ای از بحران‌های پراکنده یا رخدادهای گذرا دانست؛ بلکه در کنار یکدیگر، نشانه‌های تغییر در شرایط سیاسی، امنیتی، اقتصادی و…
بیشتر